“భారతదేశానికి పల్లెలే పట్టుగొమ్మలు” (Villages are the backbone of India) అనేది మహాత్మా గాంధీ ప్రవచించిన ఒక మహత్తరమైన సత్యం. దానిని నమ్మి అలా తీర్చిదిద్దాలని కష్టపడుతున్న వ్యక్తి పవన్ కళ్యాణ్.
పల్లెలు అంటే మురికి కాలువలు, దుర్వాసన అనే పాత ముద్రను తుడిచివేసి, ప్రతి గ్రామాన్ని స్వచ్ఛంగా, ఆరోగ్యవంతంగా తీర్చిదిద్దే బృహత్తర యజ్ఞానికి శ్రీకారం చుట్టారు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉప ముఖ్యమంత్రి పవన్ కళ్యాణ్ . ఆయన నేతృత్వంలోని పంచాయతీ రాజ్ శాఖ ప్రవేశపెట్టిన “మ్యాజిక్ డ్రెయిన్స్” మరియు “స్వచ్ఛ రథాలు” నేడు గ్రామీణ పారిశుధ్య రంగంలో ఒక కీలకమైన మార్పు ను తీసుకువచ్చాయి.
అసలు మ్యాజిక్ డ్రెయిన్స్ అంటే ఏమిటి తెలుసుకుందాం. ఎందుకింత ప్రత్యేకం అనేది పరిశీలిస్తే…. సాధారణంగా గ్రామాల్లో మురుగునీరు రోడ్ల మీద పారడం లేదా కాలువల్లోకి, చెరువుల్లోకి పారి వ్యర్థాలతో, పేరుకుపోయి దోమలకు నిలయంగా మారడం చూస్తుంటాం. ఈ సమస్యకు పవన్ కళ్యాణ్ గారు ఒక వినూత్న పరిష్కారాన్ని చూపారు.
అదే “మ్యాజిక్ డ్రెయిన్” (Soke Pit System). ఇంటి నుంచి వచ్చే మురుగునీటిని నేరుగా కాలువల్లోకి వదలకుండా, ఇంటి ఆవరణలోనే తవ్విన ఒక ప్రత్యేకమైన ఇంకుడు గుంతలోకి మళ్లిస్తారు. ఇందులో పొరలు పొరలుగా ఉండే రాళ్లు, ఇసుక నీటిని వడకట్టి భూమిలోకి పంపిస్తాయి. సాధారణ సిమెంటు కాలువల నిర్మాణంతో పోలిస్తే వీటికి 80 శాతం తక్కువ ఖర్చు అవుతుంది.ఆర్థికంగా లాభదాయకం కూడా.
రోడ్లపై మురుగు నీరు నిలవదు కాబట్టి వ్యాధులు దరిచేరవు. పర్యావరణ మేలు అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, ఈ నీరు భూమిలోకి ఇంకడం వల్ల భూగర్భ జల మట్టం పెరుగుతుంది. ఇది వ్యవస్థను నెలకొల్పడం పర్యావరణానికి మేలు చేస్తుంది. ఇది పవన్ కళ్యాణ్ పల్లెలకు అందిస్తున్న గొప్ప కానుక.
గ్రామాల్లో చెత్త సేకరణను ఒక క్రమపద్ధతిలోకి తీసుకురావడానికి డిప్యూటీ సీఎం పవన్ కళ్యాణ్ 625 స్వచ్ఛ రథాలను ప్రవేశపెట్టారు. ఈ స్వచ్ఛ రథాలు చెత్త నుంచి తమ పంచాయతీ లకు సంపదను సృష్టించబోతున్నాయి. ఈ రథాలు ప్రతి రోజూ ఇంటింటికి తిరిగి తడి, పొడి చెత్తను సేకరిస్తాయి. పొడి చెత్తను వేరు చేసి విక్రయించడం ద్వారా పంచాయతీ లకు ఆదాయం లభిస్తోంది. ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలు పర్యావరణాన్ని కలుషితం చేయకుండా ఈ రథాలు అడ్డుకట్ట వేస్తున్నాయి. పల్లెల్లో ప్రజలకు పారిశుధ్యంపై అవగాహన కల్పించడంలో ఈ రథాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి.
డిప్యూటీ సీఎం పవన్ కళ్యాణ్ కేవలం నిధులు మంజూరు చేయడమే కాకుండా, అవి క్షేత్రస్థాయిలో ఎలా వినియోగపడుతున్నాయో నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తున్నారు. గతంలో నిర్లక్ష్యానికి గురైన పారిశుధ్య విభాగం, నేడు ఆయన మంత్రిత్వ శాఖలో సరికొత్త జవసత్వాలును నింపుకున్నది . పర్యావరణ పరిరక్షణను ఒక సామాజిక బాధ్యతగా మార్చిన ఆయన కృషిని జాతీయ స్థాయి నిపుణులు సైతం కొనియాడుతున్నారు.
ముగింపు:
“పరిశుభ్రమైన పల్లెలే ప్రగతికి పునాదులు” అని నమ్మే పవన్ కళ్యాణ్ గారి నాయకత్వంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ పల్లెలు నేడు స్వచ్ఛతలో కొత్త పుంతలు తొక్కుతున్నాయి. మ్యాజిక్ డ్రెయిన్ల వంటి తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన వినూత్న ఆలోచనలు, స్వచ్ఛ రథాల వంటి పక్కా ప్రణాళికలు ఏపీని దేశంలోనే పారిశుధ్య నిర్వహణలో అగ్రగామిగా నిలిపాయి.